ชื่ออื่นๆ : -

ชื่อวงศ์ : Cruciferae

ชื่อสามัญ :Chinese kale, Borecole, Collard

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Brassica alboglabra L.H. Bailey

1.พันธุ์ :พันธุ์คะน้าที่นิยมปลูกแบ่งได้เป็น 2 พันธุ์ คือ

1.1 คะน้าใบ มีลักษณะต้นอวบใหญ่ ก้านเล็ก ใบกลมหนา กรอบ ทนทานต่อดินฟ้าอากาศได้ดี มีขายตามร้านขายเมล็ดพันธุ์

1.2 คะน้ายอดหรือคะน้าก้าน ลักษณะต้นอวบใหญ่ มีดอกสีขาว ใบแหลม ก้านใหญ่ มีรสอร่อย มีความต้านทานโรค มีขายตามร้านขายเมล็ดพันธุ์

2. การเตรียมดิน การปลูกหรือหว่านคะน้าเพื่อเป็นการค้า ควรไถดินตาก 7-10 วัน ใส่ปุ๋ยคอก หรือปุ๋ยอินทรีย์ หรือปูนขาวด้วยเพื่อปรับปรุงดิน แล้วพรวนดินยกร่อง ด้วยรถแทรคเตอร์

3. วิธีการปลูก เกษตรกรที่ปลูกเป็นการค้า จะนิยมหว่านเมล็ดคะน้าอัตรา 2 กิโลกรัมต่อไร่ ถ้าทำเป็นจำนวนไร่มากๆ จะใช้เครื่องหว่านเมล็ดพันธุ์ สะดวกและรวดเร็ว และสม่ำเสมอ แล้วคลุมด้วยฟาง รดน้ำให้ชุ่ม จนอายุประมาณ 20-25 วัน ก็ถอนแยก ถ้าขึ้นถี่เกินไป ควรถอนแยกห่างกันประมาณ 10-15 เซนติเมตร หรือมีใบจริงประมาณ 2 คู่

4. การให้น้ำ ควรให้น้ำคะน้าระยะแรกก่อนงอก เช้า-เย็น เมื่องอกแล้วพิจารณารดน้ำทุกวัน หรือหากมีความชื้นมากก็ควรรดวันเว้นวัน และควรให้น้ำสม่ำเสมอ ระยะฟื้นก่อนตัดประมาณ 1 อาทิตย์ เพื่อให้ได้น้ำหนัก

5. การใส่ปุ๋ย พื้นที่ที่ปลูกคะน้า หากเป็นพื้นที่ใหม่ ไม่ควรใส่ปุ๋ยสูตร 64-0-0 เพราะหากคะน้างามมากจะให้เกิดโรคง่าย ควรใส่ปุ๋ยสูตร 12-8-8 โดยหว่านมาก ๆ และระยะหลัง หรืออายุประมาณ 30 วัน ใส่ปุ๋ยสูตร 15-15-15 ก.ก/ไร่

6. การเก็บเกี่ยว เกษตรกรที่ปลูกเป็นการค้า จะนิยมเก็บเกี่ยวเมื่อายุ 50-55 วัน โดยตัดให้ชิดโคน หักใบแก่ทิ้ง บรรจุถุงพลาสติกเจาะรู ถุงละ 5 ก.ก หรือใส่เข่ง เพื่อสะดวกในการขนส่ง พ่อค้าจะมารับซื้อถึงสวน หรือเป็นการเหมาเป็นไร่ ตามราคาท้องตลาด

7. โรคและแมลง ที่สำคัญโรคราน้ำค้าง ใบไหม้ หนอนใยผัก หนอนเจาะยอด หนอนกระทู้ผัก ควรใช้สารเคมี อะเชทตามิพริด โปรฟิโนฟอส แลมต้าไซฮาโลทริน บาซิลลัส ทูริงเวนซิส อะมาเม็คติน หรือสปิโนแสค ตามการระบาดของแมลงศัตรู

ค่าใช้จ่ายในการลงทุนปลูกคะน้าต่อ 1 ไร่

The post คะน้า appeared first on ฐานข้อมูลพันธุกรรมพืชสวน.

ชื่อวิทยาศาสตร์ Vigna sinensis

ชื่ออื่นๆ -

ชื่อสามัญ Yard long beanชื่อวงศ์ Leguminosae-Papilionoidae

1.พันธุ์ :ถั่วฝักยาวที่นิยมปลูกแบ่งพันธุ์ได้ 2 ชนิด
1.1 ถั่วเนื้อ ลักษณะฝักจะใหญ่ อ้วน และสั้นกว่าถั่วกระดูก (ถั่วเม็ด,ถั่วสั้น) พันธุ์ที่นิยมปลูก คือ ศรแดง (ลำน้ำชี, ลำน้ำโขง) ตราเครื่องบิน

1.2 ถั่วกระดูก ลักษณะฝักจะยาวมาก ประมาณ 70-100 เซนติเมตร ลักษณะจะฝักเล็ก ยาว มองเห็นข้อที่มีเม็ดได้ เช่นพันธุ์ ศรแดง (เบอร์ 4,5) ตราเครื่องบิน และลูกผสมของบริษัทอื่นๆ

2. การเตรียมดินลักษณะปลูกถั่วฝักยาวทั่วไปจะปลูกแบบร่องสวน แบบร่องผัก หรือแบบชักร่อง จะเริ่มด้วยการไถ และตากดินประมาณ 7-10 วัน ตีดิน (พรวนดิน) ชักร่อง ด้วยรถแทรคเตอร์ วัดระยะปลูก และตีหลุม โดยรองก้นหลุมด้วยปุ๋ยคอก

3. วิธีการปลูกระยะปลูกประมาณ 75 x120-150 เซนติเมตร เพื่อสะดวกในการเก็บและการพ่นสารเคมี โดยหยอดเมล็ดหลุมละ 3-4 เมล็ด เมื่อขึ้นมามีใบจริงแล้วถอนแยกเหลือหลุมละ 2 ต้น โดยก่อนหยอดเมล็ดคลุกด้วยสารเคมีเพื่อป้องกันมด และแมลงในดิน

3.1 การปักค้าง ถั่วฝักยาวก็ปฏิบัติเหมือนค้างบวบ และหมั่นคอยจับยอดให้เลื้อยบนค้าง

4. การให้น้ำระยะก่อนงอกต้องให้น้ำอย่าได้ขาด และไม่แฉะหรือมีน้ำท่วมขัง เพราะจะทำให้เมล็ดเน่า เมื่อขึ้นมาแล้วก็ให้น้ำอยู่เสมอ

5. การเก็บเกี่ยวถั่วพันธุ์หนักจะเริ่มเก็นฝักได้ เมื่อายุประมาณ 50-60 วัน และถ้าเป็นถั่วพันธุ์เบาจะเก็บได้เมื่ออายุ 50-55 วัน โดยเลือกเก็บเฉพาะระยะส่งตลาด คัดฝักสั้น ยา มัดด้วยยาง ชั่งกิโลใส่ถุง หรือมัดเป็นมัดๆ ละ 5 กก.

6. โรคถั่วฝักยาว จะพบโรคระบาดคือ โรคราน้ำค้าง โรคราแป้ง
-โรคราสนิม พ่นสารทีบูโคนาโซล 25% EW อัตรา 10 ซีซี/น้ำ 20 ลิตร หรือสารอะซอกซีสโตรบิน 25% EC  อัตรา 10 ซีซี/น้ำ 20 ลิตร หรือสารไดฟีนาโคนาโซล 15% EC  อัตรา 20 ซีซี/น้ำ 20 ลิตร พ่นทุก 5-7 วัน จนกว่าการระบาดจะหมด

-โรคใบจุด ควรพ่นด้วยสารคาร์เบนดาซิม 50% WP อัตรา 12 กรัม/น้ำ 20 ลิตร หรือสารแมนโดเซป 80% WP อัตรา 40 กรัม/น้ำ 20 ลิตร  หรือสารคลอโรทาโลนิล 75% WP อัตรา 40 กรัม/น้ำ 20 ลิตร
ไดเมทโทม็อบ หรือ โปรคลอราช

7. แมลงที่พบมากคือ เพลี้ยจั๊กจั่น  ไรแดง ป้องกันด้วย เบต้าไซฟลูทริน และโอไมท์

- หนอนแมลงวันเจาะต้นถั่ว คลุกเมล็ดสารอิมิดาโดลพริด  70% WS อัตรา 3-5 กรัม/เมล็ด 1 กก พ่นสารฟิโพรนิล 5%SC อัตรา 10-20 ซีซี/ น้ำ 20 ลิตร

-หนอนฝีเสื้อสีน้ำเงิน หนอนเจาะฝักถั่วลายจุด พ่นสารอีโทเฟนพรอกซ์ 20%EC อัตรา 40 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร หรือสารสไปนีโทแรม 12% SC อัตรา 20 ซ๊ซี/น้ำ 20 ลิตร หรือสารคลอแรนทรานิลิโพรล อัตรา 20 ซ๊ซี/ 20 ลิตร หรือสารฟลูเบนไดอะไมด์ 20% WP อัตรา 5 กรัม/น้ำ 20 ลิตร หรือสารอินดอกซาคร์บ 15%EC อัตรา 15 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร  หรือสารอีมาเม็กตินเบนโซเอต 1.92%EC อัตรา 15 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร   หรือสารเดลทาเมทริน 3%EC อัตรา 30 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร

-หนอนกระทู้ฝัก หนอนเจาะสมอฝ้าย พ่นสารเพอร์เมทริน 25%EC อัตรา 20 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร หรือสารเดลทาเมทริน 3%EC อัตรา 5-10 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร

-หนอนแมลงวันชอนใบ พ่นสารอีโทเฟนพรอกซ์ 20%EC อัตรา 30 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร หรือสารอีมาเม็กตินเบนโซเอต 1.92%EC อัตรา 10 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร หรือสารเดลทาเมทริน 3%EC อัตรา 20 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร หรือสารไดโนทีฟูแรน 10%WP อัตรา 20 กรัม/น้ำ 20 ลิตร หรือสารฟิโพรนิล 5%SC อัตรา 20 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร หรือสารโทลเฟนไพแรด 16%EC อัตรา 20 ซ๊ซี/ น้ำ 20 ลิตร

-เพลี้ยอ่อนถั่ว พ่นสารอิมิดาโคลพริด 70%WG อัตรา 3 กรัม/ น้ำ 20 ลิตร หรือสารฟลอนิคามิด 50%WG อัตรา 5 กรัม/ น้ำ 20 ลิตร หรือสารคาร์บาริล 85%WG อัตรา 5 กรัม/ น้ำ 20 ลิตร

-ไรขาวพริก พ่นกำมะถัน อัตรา 60-80 กรัม/ น้ำ 20 ลิตร

By สัจจะ ประสงค์ทรัพย์ (Satja Prasongsap)
Professional Research Scientist
Horticulture Research Institute
E-mail : herbdoa@gmail.com

The post ถั่วฝักยาว appeared first on ฐานข้อมูลพันธุกรรมพืชสวน.

ชื่อวิทยาศาสตร์ Psophocarpus tetragonolobus(L.) DC.

ชื่อวงศ์ Leguminosae-Papilionoideae

ชื่อสามัญGoa Bean

ชื่ออื่นๆManila Pea

1.พันธุ์ถั่วพูที่ใช้ปลูกส่วนมากเป็นพันธุ์พื้นเมือง ซึ่งได้ปลูกมานานแล้ว ลักษณะฝักจะมีขนาดเล็ก ยาวประมาณ 10-15 เซนติเมตร และพันธุ์ฝักใหญ่ยาวประมาณ 20-30 เซนติเมตร

2. การเตรียมดินปลูกถั่วพูเป็นพืชที่มีรากลึกปานกลาง การเตรียมดินควรไถดินลึกประมาณ 25-30 เซนติเมตร ตากดินทิ้งไว้ประมาณ 7 วัน ใส่ปุ๋ยคอก หรือปุ๋ยหมัก พรวนดินให้ละเอียด ยกร่องเป็นแปลง มีทางเดิน พร้อมปลูกได้

3. การปลูกใช้ระยะปลูกระหว่างต้น 60 เซนติเมตร และระยะระหว่างแถว 100 เซนติเมตร ถั่วพูนิยมปลูกด้วยเมล็ด หลังจากเตรียมดินเสร็จแล้ว ให้ขุดหลุมปลูกตามระยะปลูก หยอดเมล็ดลงหลุมๆ ละ ประมาณ 5 เมล็ด ลึกประมาณ 2 เซนติเมตร กลบด้วยดินบางๆ คลุมด้วยฟางข้าว รดน้ำให้ชุ่มชื้น หลังจากเมล็ดงอกประมาณ 1-2 สัปดาห์ ให้ถอนแยกเหลือหลุมละ 3 เมล็ด

4. การทำค้างถั่วพูมีวิธีทำได้หลายแบบ เช่น ค้างเดี่ยว ปักตรงหลุมละ 1 หลัก โดยใช้ไม้ลวกขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 1 นิ้ว ยาวประมาณ 2 เมตร หรือ ค้างแบบคู่ คือ ปักค้างตรงทุกร่อง และรวมปลายเป็นคู่ๆ ไป หรือใช้ตาข่ายขึงเป็นร่องๆ ก็ได้ แต่ต้องมีหลักไม้ปักทุกหลุม คอยจับเถาถั่วพูพันหลักด้วย จะช่วยให้เต็มค้างไวขึ้น

5. การให้น้ำควรให้น้ำอย่างสม่ำเสมอ และเพียงพอ ตามความต้องการของพืช

6. การใส่ปุ๋ยควรใช้ปุ๋ยเคมีสูตร 12-24-12 หรือ สูตร 15-15-15 อัตรา 50 กิโลกรัมต่อไร่ ขึ้นอยู่กับความอุดมสมบูรณ์ของดิน เริ่มใส่หลังปลูกประมาณ 30 วัน

7. การกำจัดวัชพืชคอยถอนหรือถากหญ้าอยู่เสมอ เพื่อไม่ให้วัชพืชแย่งน้ำแย่งปุ๋ยถั่วพูและเป็นที่อยู่อาศัยของแมลง

8. การเก็บเกี่ยวการปลูกถั่วพูด้วยเมล็ดใช้เวลาประมาณ 3-4 เดือน จึงจะออกดอก และให้ฝักเมื่อฝักโตจนได้ขนาดก็เก็บฝักไปขายหรือบริโภคได้

9. โรคถั่วพูไม่ค่อยมีปัญหาเรื่องโรคมากนักแต่นานๆ จึงพ่นสารป้องกันกำจัดโรคพืชบ้าง เช่น เมนโคเชป

10. แมลงแมลงที่พบได้แก่ เพลี้ยไฟ เพลี้ยอ่อน หนอนกระทู้ผัก ป้องกันกำจัดด้วยการพ่นสารเคมี เช่น เชฟวิน หรือ ไซเปอร์เมทริน

By สัจจะ ประสงค์ทรัพย์ (Satja Prasongsap)
Professional Research Scientist
Horticulture Research Institute
E-mail : herbdoa@gmail.com

The post ถั่วพู appeared first on ฐานข้อมูลพันธุกรรมพืชสวน.

ชื่อวิทยาศาสตร์ Pisum sativumL.

ชื่อวงศ์ Leguminosae-Papilionoideae

ชื่อสามัญ Garden pea

ชื่ออื่นๆ Pea, Sugar pea

1.พันธุ์มีทั้งกินฝักและพันธุ์กินเมล็ด เช่น พันธุ์ลูกผสมต่างๆ พันธุ์แม่โจ้1 พันธุ์แม่โจ้2 ถั่วลันเตาสีม่วง ถั่วลันเตาสวิตตี้

2. การเตรียมดินเริ่มจากการไถดินตาก ประมาณ 7 วัน ทำการพรวนดิน ใส่ปุ๋ยคอก โดยขุดร่องเป็นแถวยาว หรือขุดหลุม ระยะปลูกระหว่างต้น x ระหว่างแถว ประมาณ 30 x 1 00 เซนติเมตร

3. วิธีการปลูกหยอดเมล็ดพันธุ์ถั่วลันเตาหลุมละ 4-5 เมล็ด หรือโรยห่างๆ ไปตามร่องที่ขุดไว้ กลบด้วยดิน รดน้ำให้ชุ่ม เช้า-เย็น จนกว่าถั่วลันเตาขึ้น ค่อยๆ ลดน้ำลง หรือวันละครั้ง

4. การปักค้างหลังจากถั่วลันเตางอกแล้ว ปักค้างยาว 2 เมตร เส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 1 นิ้ว ห่างกันประมาณ 50 เซนติเมตร โดยขึงตาข่าย มัดเชือกติดกับหลัก หรือถ้าไม่ใช้ตาข่ายก็มัดเชือกฟางอย่างเหนียวประกบต้นถั่วลันเตา ซ้าย-ขวาของร่อง เป็นชั้นๆ ไป โดยเชือกมัดรวมกับหลักทุกๆ หลัก

5. การให้น้ำควรรดน้ำให้ชุ่มอยู่เสมอด้วยสายยาง แต่ไม่นิยมใช้ระบบสปริงเกอร์เพราะจะทำให้เกิดโรคระบาดได้ และควรให้น้ำช่วงออกดอกและติดผลเป็นช่วงสำคัญที่สุดที่จะขาดน้ำไม่ได้

6. การใส่ปุ๋ยหลังจากถั่วลันเตางอกแล้วอายุประมาณ 20 วัน ต้นสูงประมาณ 10-20 เซนติเมตร ควรใส่ปุ๋ยเคมีสูตร 24-8-8 และทุกๆ 10-15 วัน ใส่ด้วยปุ๋ยเคมีสูตร 15-15-15 อัตรา 30 กก.ต่อไร่ หรือโดยใส่บางๆ แต่บ่อยครั้ง ตามความอุดมสมบูรณ์ของดิน

7. การเก็บเกี่ยวเมื่อายุได้ประมาณ 60 วัน ก็เก็บผลผลิตได้ โดยใช้มือเด็ดขั้วฝักถั่วลันเตาที่มีขนาดเมล็ดพอง นุ่ม แต่สียังอ่อนอยู่ ใส่ถุงๆ ละ 5หรือ10 กก. ส่งขาย

8. โรคและแมลงศัตรูโรคถั่วลันเตาคือ

8.1 โรคราน้ำค้าง แก้ไขโดยการพ่นด้วยแมนโดเซป หรือ ไดเมทโทม็อบ

8.2 โรคราแป้งเป็นได้ทุกส่วนของพืช อาการเริ่มแรกมักพบที่ใบก่อน โดยเฉพาะใบที่ติดโคนต้น ลักษณะคล้ายผงแป้งสีขาวเกาะกระจายเป็นหย่อมๆ ทั้งบนใบและใต้ใบ สำหรับลำต้นและกิ่งอาการจะเริ่มจากโคนต้นแล้วค่อยๆ ลามสูงขึ้น ถ้าอาการรุนแรงจะเห็นต้นถั่วลันเตาขาวโพลนทั้งต้น การป้องกันกำจัด : หมั่นตรวจแปลงปลูกอย่างสม่ำเสมอ เมื่อเริ่มพบโรคควรพ่นด้วยสารป้องกันกำจัดโรคพืช เช่น สารซัลเฟอร์* 8๐% ดับเบิ้ลยูพี อัตรา 30 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ ไดโนแคป 19.5% ดับเบิ้ลยูพี หรือ คอปเปอร์ ซัลเฟต 30% ดับเบิ้ลยูพีอัตรา 25 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือเฮกซะโคนาโซล 5%อีซี ควรพ่นอย่างสม่ำเสมอทุกๆ 5-7 วัน * สำหรับสารซัลเฟอร์ ไม่ควรพ่นในสภาพอากาศร้อน หรือมีแดดจัด เพราะอาจจะทำให้ใบไหม้ได้

การประเมินความรุนแรงของโรค การสุ่มจาก 25 ต้นต่อแปลงย่อย

ระดับ 1 ทั้งต้นไม่ปรากฎอาการโรค
ระดับ 2 ปรากฎอาการโรค 1-10 เปอร์เซนต์ของเนื้อที่ใบทั้งต้น
ระดับ 3 ปรากฎอาการโรค 11-25 เปอร์เซนต์ของเนื้อที่ใบทั้งต้น
ระดับ 4 ปรากฎอาการโรค 26-50 เปอร์เซนต์ของเนื้อที่ใบทั้งต้น
ระดับ 5 ปรากฎอาการโรค 51-75 เปอร์เซนต์ของเนื้อที่ใบทั้งต้น
ระดับ 6 ปรากฎอาการโรคมากกว่า 75 เปอร์เซนต์ของเนื้อที่ใบทั้งต้น ร
ระดับ 7 ปรากฎอาการโรคมากกว่า 75 เปอร์เซนต์ของเนื้อที่ใบทั้งต้น และมีโรคที่ลำต้นแผลขนาดเล็กกว่า 1  เซนติเมตร
ระดับ 8 ปรากฎอาการโรคมากกว่า 75 เปอร์เซนต์ของเนื้อที่ใบทั้งต้น และมีโรคที่ลำต้นแผลขนาดปานกลาง 1 -5 เซนติเมตร
ระดับ 9 ปรากฎอาการโรคมากกว่า 75 เปอร์เซนต์ของเนื้อที่ใบทั้งต้น และมีโรคที่ลำต้นแผลขนาดใหญ่กว่า 5 เซนติเมตร

ดัชนีความรุนแรงของโรค (%) = (ผลรวม(ระดับอาการ * จำนวนต้นที่เป็นโรคในระดับนั้นๆ) * 100)/(จำนวนต้นที่ประเมินโรคทั้งหมด * ระดับความรุนแรงของโรคสูงสุด

8.3 หนอนแมลงวันเจาะต้นถั่วเข้าทำลายเนื้อเยื่อบริเวณไส้กลางของลำต้น เป็นสาเหตุทำให้ต้นถั่วเหลืองแคระแกรน ข้อโป่ง ปล้องสั้น และผลผลิตลดลง

การป้องกันกำจัด

ก. คลุกเมล็ดก่อนปลูกด้วย

สารฟิโปรนิล 5% เอสซี อัตรา 5๐ มิลลิลิตรต่อเมล็ด 1 กิโลกรัม หรือ อิมิดาโคลพริด อัตรา 3-5 กรัมต่อเมล็ด 2 กิโลกรัม (หากคลุกเมล็ดแล้วไม่จำเป็นต้องพ่นสารฆ่าแมลงจนถึงอายุ 3๐ วัน)

ข. กรณีที่ไม่ได้คลุกเมล็ดก่อนปลูก ให้พ่นด้วยสารสารฟิโปรนิล 5% เอสซี อัตรา 2๐ มิลลิลิตรต่อน้ำ 2๐ ลิตร หลังเมล็ดงอก 3-5 วัน

8.4 หนอนเจาะสมอฝ้ายอเมริกัน และเพลี้ยแป้ง พ่นด้วยไซเปอร์เมริน แลมด้าไซฮาโลทริน และอิมิดาโดลพริด ตัวใดตัวหนึ่งตามการระบาดของแมลง

By สัจจะ ประสงค์ทรัพย์ (Satja Prasongsap)
Professional Research Scientist
Horticulture Research Institute
E-mail : herbdoa@gmail.com

The post ถั่วลันเตา appeared first on ฐานข้อมูลพันธุกรรมพืชสวน.

ชื่อวิทยาศาสตร์ Pisum sativum Linn.

ชื่อสามัญ Sugar pea

พันธุ์การค้า 2 พันธุ์ คือ สวีทตี้และไทซุง 13

 1.สวีทตี้ อายุออกดอกแรกบาน 42 วัน ให้ผลผลิต 533 กิโลกรัมต่อไร่ พันธุ์สวีทตี้ที่มีปริมาณของแข็งที่ละลายน้ำ 9.10 องศาบริกซ์

2.ไทซุง อายุออกดอกแรกบาน   43 วัน ให้ผลผลิต 544 กิโลกรัมต่อไร่

The post ถั่วลันเตา appeared first on ฐานข้อมูลพันธุกรรมพืชสวน.

ชื่อวิทยาศาสตร์Canavalia ensiformis(L.) DC

ชื่อวงศ์Leguminosae-Papilionoideae

ชื่อสามัญSword bean

ชื่ออื่นๆ -

1.พันธุ์พันธุ์ที่นิยมปลูกมี 2 ประเภท คือ พันธุ์พุ่มจะมีความสูงประมาณ 30-50 เซนติเมตร และพันธุ์เลื้อย จะมีความสูงถึง 1.80 เมตร ถ้าปลูกพันธุ์เลื้อยควรจะทำค้างให้เลื้อยเหมือนถั่วฝักยาว

2. การเตรียมดินปลูกไถดินตากทิ้งไว้ประมาณ 5-7 วัน ใส่ปุ๋ยคอก หรือปุ๋ยหมัก ปรับหน้าดินให้เรียบ ยกร่องแบบการปลูกผัก หรือชักร่องแบบการปลูกถั่วฝักยาวก็ได้ ง่ายต่อการให้น้ำ

3. วิธีการปลูก

- พันธุ์พุ่ม ระยะปลูกที่เหมาะสม คือ ระหว่างต้น 10 เซนติเมตร และระหว่างแถวประมาณ 60 เซนติเมตร

- พันธุ์เลื้อย ระยะปลูกที่เหมาะสม คือ ระหว่างต้น 15 เซนติเมตร และระยะระหว่างแถวประมาณ 100 เซนติเมตร หลังจากเตรียมดินแล้วให้หยอดเมล็ดลงแปลงตามระยะปลูกที่กล่าวมาแล้ว หลุมละ 2-3 เมล็ด ลึกประมาณ 2 เซนติเมตร กลบดินบางๆ โรยทับด้วยฟางข้าว ถ้าปลูกในร่องปล่อยน้ำไปตามร่องพอดินหมาดๆ ตีหลุม หยอดเมล็ดได้เลยตามระยะปลูก และเมื่อขึ้นมาแล้วมีใบจริงประมาณ 2 ใบ ควรถอนแยกเหลือหลุมละ 1 ต้น ส่วนพันธุ์เลื้อยเมื่ออายุประมาณ 15 วัน ต้องทำค้างให้เลื้อย วิธีการปฏิบัติเหมือนการทำค้างถั่วฝักยาว

4. การให้น้ำควรให้น้ำอย่างสม่ำเสมอ และเพียงพอ โดยเฉพาะช่วงออกดอก และติดฝักอย่าให้ขาดน้ำ

5. การใส่ปุ๋ยแบ่งใส่เป็น 2 ครั้ง ครั้งแรก รองก้นหลุม และครั้งที่ 2 ใส่เมื่อถั่วแขกอายุได้ 25-30 วัน ใส่ปุ๋ยเคมีสูตร 10-20-10 หรือ สูตร 15-15-15 อัตรา 30-50 กิโลกรัมต่อไร่ ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับความอุดมสมบูรณ์ของดิน โดยโรยข้างต้นแล้วพรวนดินกลบโคนต้น

6. การเก็บเกี่ยวพันธุ์เบาอายุการเก็บเกี่ยวประมาณ 50-60 วัน พันธุ์หนักอายุการเก็บเกี่ยวประมาณ 70-80 วัน หลังจากหยอดเมล็ด ควรเก็บฝักบ่อยๆ ไม่ควรปล่อยให้ฝักแก่เพราะจะทำให้เสียคุณภาพ และรสชาติได้ ควรใช้มีด หรือกรรไกรตัดบริเวณขั้วฝัก อย่าใช้มือดึงจะทำให้ต้นโยกคลอนได้รับความเสียหายได้

7. โรคโรคที่พบ ได้แก่ โรคใบจุด โรคราสนิม โรคราน้ำค้าง ป้องกันกำจัดด้วยการพ่นสารป้องกันกำจัดโรค แมนโคเชป เมทาแลคซิล ตัวใดตัวหนึ่งตามอาการของโรค

8. แมลงแมลงศัตรูที่พบ ได้แก่ เพลี้ยไฟ เพลี้ยอ่อน เพลี้ยจั๊กจั่น ไรแดง แมลงหวี่ขาว หนอนเจาะฝัก หนอนกระทู้ผัก ป้องกันกำจัดด้วยการพ่นสารเคมี เช่น คอนฟีดอร์ อะบาเม๊กติน อาทาบรอน เดซิส ไซเปอร์เมทริน และไมแทค ตัวใดตัวหนึ่งตามการระบาดของแมลงและศัตรูถั่วแขก

By สัจจะ ประสงค์ทรัพย์ (Satja Prasongsap)
Professional Research Scientist
Horticulture Research Institute
E-mail : herbdoa@gmail.com

The post ถั่วแขก appeared first on ฐานข้อมูลพันธุกรรมพืชสวน.

ชื่ออื่นๆ : -

ชื่อวงศ์ : Cucurbitaceae

ชื่อสามัญ : Common Cucumber

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Cucumis sativus L.

1.พันธุ์ :พันธุ์แตงกวาเกษตรกรต้องปลูกตามความต้องการของตลาด ตลาดต้องการลูกสีเขียวยาว หรือขาวยาว หรือใหญ่ป้อม จึงเป็นลูกผสมของแต่ละบริษัทที่เกษตรกรจะเลือกปลูก เช่น ศรแดง บ.เจียไต๋ และบริษัทอื่นๆ

2. การเตรียมดิน ต้องไถดินตามประมาณ 10 วัน จากนั้น พรวนดินให้ร่วน เรียบและสม่ำเสมอ ไม่มีน้ำท่วมขัง ปลูกโดยการยกร่อง หรือพื้นเรียบ

3. วิธีการปลูก หลังจากเตรียมดิน ทำการขึงเชือก ตีหลุมระยะปลูก 1 x1.2 เมตร ปลูกแบบพื้นเรียบ และไม่ต้องทำค้าง หากทำค้างระยะปลูกประมาณ 1 x1.5 เมตร รองก้นหลุมด้วยปุ๋ยคอก หยอดเมล็ด 3-4 เมล็ด ก่อนปลูกควรคลุกเมล็ดด้วยสารป้องกันกำจัดเชื้อรา และสารเคมี (เมทาแลคซิล และคาร์โบซัลแฟน)

4. การปักค้าง กรณีทำค้าง ใช้ไม้ลวกปักแต่ละหลุม แล้วใช้ปลายค้างเอียงเข้าหากัน หรือปักตรงแต่ละหลุม และขึงตาข่ายมัดติดกับหลักให้เถาว์แตงกวาเลื้อยขึ้นไป จะสามารถเก็บผลผลิตได้ง่าย

5. การให้น้ำ แตงกวาระบบรากตื้น จึงต้องให้น้ำมาก และควรให้น้ำสม่ำเสมอด้วย ควรหลีกเลี่ยงการให้น้ำแบบสปริงเกอร์ เพราะจะทำให้เกิดโรคทางใบได้ง่าย

6. การใส่ปุ๋ย ในขณะเตรียมดิน ควรใส่ปุ๋ยคอก หรือปุ๋ยหมัก รองก้นหลุมด้วย และเมื่อแตงกวาอายุ 10 วัน มีแรกประมาณ 2-3 คู่ ก็ใส่ปุ๋ย 46-0-0 ได้บางๆ รดน้ำให้ทั่วถึง

7. การเก็บเกี่ยว อายุการเก็บเกี่ยวประมาณ 30-40 วัน ก็เก็บเกี่ยวได้แล้ว โดยเลือกเก็บเฉพาะระยะส่งตลาด ไม่อ่อนหรือแก่มาก นำมาคัดแยกบรรจุถุงส่งตลาด

8. โรคศุตรูแตงกวาที่สำคัญ

ก. โรคราน้ำค้าง (เชื้อรา Pseudoperonospora cubensis) มักพบอาการของโรคบนใบที่อยู่บริเวณด้านล่างของต้นก่อน แล้วขยายลุกลามไปยังใบที่อยู่ด้านบน อาการเริ่มแรก บนใบปรากฏแผลฉ่ำน้ำ ต่อมาแผลจะขยายตามกรอบของเส้นใบย่อย ทำให้เห็นแผลเป็นรูปเหลี่ยมเล็กๆ ต่อมาแผลเปลี่ยนเป็นสีเหลือง ในตอนเช้าที่สภาพอากาศมีความชื้นสูงจะพบเส้นใยของเชื้อรา ลักษณะเป็นขุยสีขาวถึงเทาตรงแผลบริเวณด้านใต้ใบ แผลจะขยายติดต่อกันเป็นแผลขนาดใหญ่เปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลเข้มหรือเทาดำ หากอาการรุนแรงจะทำให้ใบเหลืองและแห้งตายทั้งต้น พืชที่เป็นโรคจะติดผลน้อย ผลมีขนาดเล็ก คุณภาพของผลจะลดลง หากเป็นโรคในระยะมีผลอ่อน จะทำให้ผลลีบเล็ก และบิดเบี้ยว

การป้องกันกำจัด

1. ใช้เมล็ดพันธุ์ที่มีคุณภาพดีและปราศจากโรค
2. ก่อนปลูกควรแช่เมล็ดพันธุ์ในน้ำอุ่น 50 องศาเซลเซียส นาน 20-30 นาที หรือคลุกเมล็ดด้วยสารเมทาแลกซิล 35% ดีเอส อัตรา 7 กรัมต่อเมล็ดพันธุ์ 1 กิโลกรัม
3. ไม่ปลูกพืชแน่นเกินไป เพราะจะทำให้มีความชื้นสูง
4. หมั่นกำจัดวัชพืช เพื่อให้มีการถ่ายเทอากาศในแปลงได้ดี และทำลายแหล่งอาศัยของด้วงเต่าแตง
5. กำจัดด้วงเต่าแตง ซึ่งอาจเป็นตัวแพร่เชื้อราสาเหตุโรค โดยการจับทำลาย หรือพ่นด้วยสารฆ่าแมลงที่มีประสิทธิภาพป้องกันกำจัด เช่น ไดโนทีฟูแรน 10% เอสแอล อัตรา 20 มิลลิลิตรต่อน้ำ 20 ลิตร หรือฟิโพรนิล 5% เอสซี อัตรา 20 มิลลิลิตรต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ คาร์บาริล 85% ดับเบิ้ลยูพี อัตรา 30 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร
6. หมั่นตรวจแปลงปลูกอย่างสม่ำเสมอ เมื่อพบโรคเริ่มระบาดพ่นด้วยสารป้องกันกำจัดโรคพืช เช่น แมนโคเซบ + เมทาแลกซิล-เอ็ม 64% + 4% WG อัตรา 50 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ ไซมอกซานิล + ฟามอกซาโดน 30% + 22.5% WG อัตรา 10 – 15 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ แมนโคเซบ + วาลิฟีนาเลท 60% + 6% WG อัตรา 50 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ ไดเมโทมอร์ฟ 50% WP อัตรา 10 – 20 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ แมนโคเซบ 80% WP อัตรา 20 – 30 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือพ่นฟอสอีทิล-อะลูมิเนียม 80% WG อัตรา 60 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร ค่า psi อยู่ที่ 3 วัน โดยพ่นให้ทั่วทั้งบนใบและใต้ใบ ทุก 5 – 7 วัน
7. แปลงที่เป็นโรค ควรหลีกเลี่ยงการให้น้ำในตอนเย็น
8. แปลงที่เป็นโรค หลังจากเก็บเกี่ยวผลผลิตแล้ว ให้เก็บซากพืชไปทำลายนอกแปลงปลูก และไม่ปลูกพืชตระกูลแตงซ้ำ ควรปลูกพืชชนิดอื่นหมุนเวียน

ข. โรคราแป้ง (เชื้อรา Oidium sp.) พบเชื้อราคล้ายผงแป้งสีขาวเกิดเป็นหย่อมๆ บนใบ มักพบที่ใบส่วนล่างของต้นก่อน ถ้าสภาพแวดล้อมเหมาะสม อาการโรคจะกระจายทั่วทั้งใบ และลุกลามขึ้นไปยังใบส่วนบนของต้น เห็นเชื้อราคล้ายผงแป้งสีขาวปกคลุมใบเกือบทั้งต้น ต่อมาใบค่อยๆ ซีดเหลืองและแห้ง หากโรคระบาดรุนแรง จะลุกลามไปยังทุกส่วนของพืช ทำให้ต้นแห้งตายในที่สุด ถ้าแตงเป็นโรคในระยะติดผลอ่อน จะทำให้ ผลแกร็น บิดเบี้ยว ผิวขรุขระ เป็นตุ่ม หรือแผลที่เปลือก โรคนี้มักพบในช่วงสภาพอากาศแห้งและเย็น หรือประมาณเดือนพฤศจิกายน ถึงเดือนกุมภาพันธ์

1. ดูแลและบำรุงรักษาต้นพืชให้มีความแข็งแรง สมบูรณ์
2. หมั่นกำจัดวัชพืช เพื่อให้มีการถ่ายเทอากาศในแปลงได้ดี
3. ตรวจแปลงปลูกอย่างสม่ำเสมอ เมื่อพบโรคเริ่มระบาด พ่นด้วยสารป้องกันกำจัดโรคพืช เช่น ฟลูโอไพแรม + ไตรฟลอกซีสโตรบิน 25% + 25% SC อัตรา 10 มิลลิลิตรต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ ทีบูโคนาโซล + ไตรฟลอกซีสโตรบิน 50% + 25% WG อัตรา 10 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ เพนทิโอไพแรด 20% SC อัตรา 5 – 10 มิลลิลิตรต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ โพรพิเนบ 70% WP อัตรา 40 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ เตตระโคนาโซล 4% EW อัตรา 10 – 20 มิลลิลิตรต่อน้ำ 20 ลิตร พ่นทุก 5 – 7 วัน
4. แปลงที่เป็นโรค หลังจากเก็บเกี่ยวผลผลิตแล้ว ควรเก็บซากพืชไปทำลายนอกแปลงปลูก

ค. โรคเหี่ยว และแอนแทรคโนส ควรพ่นด้วยสารป้องกันกำจัดโรคพืช ไดเมทโทม็อบ เมทาแลคซิล คาเบนตาซิม หรือโพรคลอราช ตัวใดตัวหนึ่งสลับกัน

9. แมลงศัตรู ที่สำคัญคือ เพลี้ยไฟ เต่าแตง แมลงวันผลไม้เจาะผล เพลี้ยจั๊กจั่น และหนอนคืบ ควรพ่นด้วยสารเคมีอิมิดาโดลพริด เซฟวิน อะมาเม็กติน

การใช้ฮอร์โมน

1.กรดจิบเบอเรลลิก เพื่อเปลี่ยนเพศเมียเป็นเพศผู้ในแตงกวากรดจิบเบอเรลลิก (หรือ Gibberellin A3, GA, และ (GA₃) เป็นฮอร์โมนพืชกลุ่มจิบเบอเรลลิน สูตรโครงสร้างคือ C₁₉H₂₂O₆ ในรูปบริสุทธิ์เป็นผงสีขาวหรือเหลืองละลายในเอทานอลและละลายในน้ำได้เล็กน้อย ใช้ฉีดพ่น อัตรา 300 ppm.เริ่มพ่นเมื่อแตงกวามีใบจริง 2 ใบ พ่นซ้ำทุก 4 วัน จำนวน 10 ครั้ง เก็บดอกตัวผู้และตัวเมียเพื่อหาอัตราส่วนการเกิดดอก ใช้ต้นเก็บข้อมูล 10 ต้น มีต้นเป็นแนวป้องกันรอบพื้นที่การเก็บข้อมูล ประมาณ 4-5 แถว แถวละ 12 ต้น ในการทดสอบว่าแตงกวาความสามารถของเพศผู้ว่าผสมติดหรือไม่ ให้เก็บดอกเพศผู้มาผสมในช่วงเช้า 7.00-9.00 น. กับดอกเพศเมียบริเวณต้นที่อยู่หัวและท้ายแปลงทั้ง 4 ต้น จำนวนต้นละ 4 ดอก โดยให้ป้องกันการผสมเกสรดจากดอกอื่นในแต่ละครั้งการผสมพันธุ์

2. NAA การเปลี่ยนดอกเพศผู้เป็นเพศเมียให้ใช้ NAA อัตรา 50-100 ppm. ฉีดพ่นจะช่วยในการเกิดเพศเมียได้มากขึ้น

ภาพแปลงแตงกวาทดสอบประสิทธิภาพฮอร์โมนกรดจิบเบอเรลลิกเพื่อเปลี่ยนเพศเมียเป็นเพศผู้ในแตงกวา

แปลงแตงกวาไม่ค่อยเจริญเติบโต ต้นมีอาการสตั้น ใบไหม้ เกิดจาการใช้ยากำจัดวัชพืชพ่นควบคุมหญ้าก่อนปลูก เมื่อปลูกแล้วใบเลี้ยงงอกออกมาจากเมล็ดจะสัมผัสกับยากำจัดวัชพืชจะแสดงอาการ ให้เห็นดังภาพ

The post แตงกวา appeared first on ฐานข้อมูลพันธุกรรมพืชสวน.

ชื่ออื่นๆ : -

ชื่อวงศ์ : Cucurbitaceae

ชื่อสามัญ : Cucumber

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Cucumis sativus L.

1.พันธุ์ นิยมปลูกพันธุ์ลูกผสม 209 251 ของบริษัทต่างๆ เช่นตราศรแดง ตราเครื่องบิน เป็นต้น

2. การเตรียมดินปลูก ไถดินด้วยผาน 3 และไถพรวนด้วยผาน 7 ตากดิน 5-7 วัน ใส่ปุ๋ยคอก หรือปุ๋ยหมัก หว่านปุ๋ยเคมีรองพื้นด้วยสูตร 15-15-15 อัตรา 50 กิโลกรัมต่อไร่ ทำการพรวนดินปรับหน้าดินหลังจากนั้นทำการยกร่อง แบบร่องปลูกผัก หรือชักร่องแบบปล่อยน้ำ

3. การปลูก ใช้ระยะการปลูก คือ ระหว่างต้น 70 เซนติเมตร ระหว่างแถว 1 เมตร ขุดหลุม หยอดเมล็ดหลุมละ 2-3 เมล็ด รดน้ำให้ชุ่ม หลังหยอดเมล็ด 3 วัน ต้นกล้าจะเริ่มงอก ส่วนการปลูกในร่องที่ปล่อยน้ำ เริ่มจากปล่อยน้ำพอดินหมาดๆก็ทำการตีหลุมแล้วหยอดเมล็ดได้

4. การปักค้าง ใช้ไม้ไผ่ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 1 นิ้ว ยาวประมาณ 2 เมตร ปักตรงหลุมที่ปลูก ทุกหลุม ขึงด้วยตาข่ายเอ็น เพื่อให้เถาแตงร้านเกาะขึ้นได้ง่าย และสะดวกในการเก็บผลผลิต

5. การให้น้ำ วิธีการให้น้ำแตงร้านมีหลายวิธี เช่น แบบรดนํ้าด้วยฝักบัว ลากสายยาง แบบวิดน้ำหรือสาด แบบสปริงเกอร์ หรือแบบน้ำหยด โดยรดเช้าและเย็นในระยะแรกๆ และเมื่อแตงร้านออกดอกติดผล และพิจารณาการรดน้ำตามสภาพอากาศ

6. การใส่ปุ๋ย ทำการใส่ปุ๋ยเคมีสูตร 13-13-21 อัตรา 30 กิโลกรัมต่อไร่ เมื่อแตงร้านงอกมาแล้วประมาณ 10 วัน และทำการใส่ปุ๋ยทุกๆ 10 วัน อัตรา 50 กิโลกรัมต่อไร่ พอแตงร้านเริ่มทอดยอดจนถึงออกดอก และติดผล ควรพ่นปุ๋ยน้ำ หรือพวกฮิวมิก แอซิด หรืออะมิโนแอซิด ผสมกับสาหร่ายทะเล เพื่อช่วยในการแตกแขนง ออกดอก และเพิ่มผลผลิต

7. การเก็บเกี่ยว เมื่อแตงร้านอายุได้ประมาณ 45-50 วัน ก็เริ่มเก็บผลผลิตได้ โดยเลือกผลที่ไม่อ่อนหรือแก่จนเกินไป ใส่ถุงปุ๋ย หรือตะกร้าที่บุด้วยผ้ากันผิวแตงร้านเสียหาย นำมาคัดขนาดใส่ถุงๆ ละ 10 กิโลกรัม รอการจำหน่ายต่อไป ราคาที่ขายได้จะไม่ค่อยแน่นอนจะขึ้นอยู่กับสภาพภูมิอากาศ หรือฤดูการที่ออก

8. โรค โรคที่สำคัญของแตงร้านเรียงตามลำดับของการระบาดรุนแรง คือ โรครานํ้าค้าง โรคใบจุด โรคใบไหม้ ป้องกันกำจัดโดยการฉีดพ่นสารป้องกันกำจัดโรคพืช เช่น ไดเมทโทม็อบ เมทาแลคซิล คลอโรทาโลนิล ตัวใดตัวหนึ่ง

9 แมลง แมลงที่พบว่ามีการระบาด ได้แก่เพลี้ยไฟ แมลงหวี่ขาว หนอนกระทู้ผัก หนอนคืบ เต่าแตง ป้องกันกำจัดโดยการฉีดพ่นสารเคมี เช่น อะบาเม็กติน คาร์โบซันแฟน ปิโตเลียมออยล์ ตัวใดตัวหนึ่งหรือสลับกันพ่น

The post แตงร้าน appeared first on ฐานข้อมูลพันธุกรรมพืชสวน.

ชื่อวิทยาศาสตร์ Citrullus lanatus(Thunb.)Mats. & Nakai

ชื่อวงศ์ Cucurbitaceae

ชื่อสามัญ Water melon

ชื่ออื่นๆ แตงจีน มะเต้า

1.พันธุ์แบ่งได้ 3 กลุ่มใหญ่ๆคือ

1.1 พันธุ์ธรรมดาเช่น พันธุ์ซูก้าเบบี้, ซาลสตัน เกรย์, เยลโล เบบี้ ไฮบริด

1.2 พันธุ์ไม่มีเมล็ดเช่น เฟาซานเบอร์ 1 ไฮบริด, ซี้ดเลส เยลโล ไฮบริด, ฟาร์มเมอร์ วันเดอร์ฟูล ไฮบริด

1.3 พันธุ์เมล็ดเช่น เรดโคท ไฮบริด, วานลี เอฟ 2 ไฮบริด

2. การเตรียมดินควรไถดินตากประมาณ 10 วันใส่ปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมักอัตรา 2-3 ตันต่อไร่พรวนดินให้เข้ากันทำการเตรียมร่องได้ 2 แบบ คือถ้าปลูกแบบแถวเดี่ยวก็ปลูกแบบผืนใหญ่เลย ส่วนการปลูกแบบแถวคู่เตรียมโดยการยกร่องกว้าง 4-5 เมตรยาวแล้วแต่พื้นที่ โดยมีร่องนํ้าสำหรับปล่อยนํ้าไว้ตักรดต้นแตงโม

3. การปลูกการปลูกแบบเดี่ยวหรือผืนใหญ่ใช้ระยะปลูกระหว่างต้น 180 เซนติเมตร และระหว่างแถว 180 เซนติเมตร ส่วนการปลูกแบบแถวคู่ใช้ระยะปลูกระหว่างต้น 60-90 เซนติเมตรและระยะระหว่างแถว 200-300 เซนติเมตร ใช้ฟางข้าวคลุมรดนํ้าให้ชุ่มในจุดที่ปลูก

4. การให้นํ้าโดยการตักรดหรือใช้แครงวักสาดอย่าให้ไกล้โคนต้นเกินไปเพราะนํ้าอาจไปกระแทกถูกต้นทำให้ชํ้า
หักได้โดยพิจารณาให้นํ้าทุกๆวัน ค่าการระเหยเฉลี่ย 5.0 มิลลิเมตร ค่า ET/E0 (KP) 1.05 น้ำใช้ของพืชต่อวัน 5.3 มม. น้ำที่ใช้ตลอดอายุพืช 410 มม. และใช้น้ำ 655 ลูกบาศก์เมตรต่อไร่ ที่ความลึก 1.5 มม.

5. การจัดเถาแตงโมมีเถายาวประมาณ 30-60 เซนติเมตร ควรจัดให้เถาว์เลื้อยไปทางเดียวกันเพื่อไม่ให้เถาว์พันกัน ทับกันจนแน่นยากแก่การผสมเกสรของแมลงและควรริดแขนงส่วนที่เกินหรือไม่จำเป็นทิ้งเพื่อให้ได้ผลที่มีขนาดสมบูรณ์

6. การใส่ปุ๋ยใช้ปุ๋ยเคมีสูตร 13-13-21 อัตรา 100 กิโลกรรมต่อไร่โดยแบ่งใส่ 3 ครั้ง ครั้งแรกรองก้นหลุมครั้งที่ 2 เมื่อแตงโมทอดยอ ดยาวประมาณ 30 เซนติเมตรแล้วพรวนดินกลบด้วยและครั้งที่ 3 เมื่อแตงโมทอดยอดยาวประมาณ 90 เซนติเมตร

7. การเก็บเกี่ยวเมื่อแตงโมอายุได้ 75-120 วันตามลักษณะของพันธุ์ สังเกตุที่ขั้วของแตงโมเริ่มเหี่ยวยุบลง ผิวแตงกร้าน ไม่สด มือเกาะไกล้ขั้วจะแห้ง ดีดหรือตบเบาๆจะมีเสียงผสมระหว่างกังวานและเสียงทึบแสดงว่าแก่พอดี ถ้าเสียงกังวานเพียงอย่างเดียวแสดงว่าแตงโมอ่อนหรือถ้าเสียงทึบเพียงอย่างเดียวแสดงว่าแตงโมแก่เกินไป ไส้ล้ม

8. โรคได้แก่โรครานํ้าค้าง โรคราแป้ง โรคเหี่ยวตาย โรคใบด่าง โรคใบจุด โรคเถาแตก โรคเถาเหี่ยว ป้องกันกำจัดโดยการฉีดพ่น มาเน็บ ซีเน็บ เบนโนมิล แมนโคเซป คาร์เบนดาซิมและโบแรกซ์ตัวไดตัวหนึ่งตามอาการของโรคและควรพ่นสารเคมีฆ่าแมลงที่เป็นพาหะนำโรคด้วย

8.1 โรคปลายผลเน่าเกิดจากขาดธาตุแคลเซียมโรคปลายผลเน่าแห้งสีดำ(Blossomend rot) โรคปลายผลเน่าเป็นโรคที่ทำความเสียหายมากกับแตงโม โดยเฉพาะพันธุ์ชาร์ลสตันเกรย์ ซึ่งปลูกไม่แพร่หลายนัก เพราะพันธุ์นี้มีขนาดใหญ่มากไม่เป็นที่นิยมของผู้ซื้อ แต่ก็มีข้อดีที่เก็บได้นานกว่าแตงพันธุ์ชูก้าเบบี้ ซึ่งนิยมปลูกกันมากในปัจจุบัน พันธุ์ชูก้าเบบี้เก็บไม่ได้นานเท่าชาร์ลสตันเกรย์ก็จริงแต่เนื่องจากไม่เป็นโรคนี้และมีขนาดกำลังดี จึงนิยมปลูกกันมาก นอกจากแตงโมแล้ว แตงร้านและแตงกวาก็ปรากฎว่าเป็นโรคนี้บ้างเล็กน้อย โรคนี้เกิดจากการขาดธาตุแคลเซียมและเกี่ยวกับการดูดซึมน้ำของรากแตงโมด้วย สาเหตุทั้งสองมีความสัมพันธ์กันมาก เพราะธาตุแคลเซียมจะช่วยให้การดูดซึมที่รากดีขึ้นด้วย แตงโม คงต้องการธาตุนี้มากกว่าพืชอื่น ๆ ในตระกูลเดียวกัน

ลักษณะอาการของโรคอาการเหี่ยวเริ่มจากปลายผลเข้ามาต่อมาเนื้อเยื่อจะแห้งแข็งเป็นสีน้ำตาบ เนื่อเยื่อจะยุบเข้าไปและมักจะมีเชื้อราอื่น ๆ มาขึ้นบนเนื้อเยื่อที่ตายแล้วทำให้เกิดอาการเน่าขึ้นภายหลัง

การป้องกันกำจัดการปลูกแตงโมควรใช้ปูนขาวใส่ลงในดินสัก 100-150 กิโลกรัมต่อไร่ หรือจะใช้ฉีดพ่นด้วยธาตุแคลเซียม เช่น แคลเซียมคลอไรด์ 0.2 % และควรให้น้ำสม่ำเสมอหรือต้องปลูกในที่ ๆ มีน้ำในระดับที่แตงโมจะดูดซึมได้สม่ำเสมอตลอดเวลา

8.2 โรคที่เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย

1. โรคเหี่ยวเฉาเกิดจากแบคทีเรีย(Bacterial wilt) แตงกวาเป็นโรคนี้มากกว่าอย่างอื่น และแตงโมมีความทนทานต่อโรคนี้สูงมากจนเกือบจะไม่พบโรคนี้เลย ถ้ามีโรคนี้ระบาดจะเสียหายเพราะแตงจะเหี่ยวภายในเวลาอันรวดเร็วโรคนี้เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย ซึ่งแพร่ระบาดโดยแมลงศัตรูพืช

ลักษณะอาการของโรคอาการเกิดที่ใบโดยแสดงอาการเหี่ยวเป็นบางใบก่อน อาการเหี่ยวลามไปที่ขั้วใบและเถาแตง ทำให้เถาแตงเหี่ยวตายทั้งต้นในเวลาอันรวดเร็ว เมื่อเหี่ยวมาก ๆ ผลจะเหี่ยวแห้งแล้วต้นพืชจะตาย การตรวจโรคนี้ใช้วิธีตัดลำต้นที่เป็นโรคตามขวางเพื่อดูเชื้อบักเตรีซึ่งมีลักษณะเป็นของเหลวขุ่นข้นสีเหมือนสีน้ำนม ออกมาจากรอยตัด บางครั้งไม่พบของเหลวดังกล่าวควรนำไปแช่ในน้ำที่สะอาดถ้าพบของเหลวดังกล่าวไหลออกมาทำให้น้ำขุ่นกว่าเดิมก็แสดงว่าพืชนั้นมีแบคทีเรียในเนื้อเยื่อพืชก็ต้องนำมาทำการเพาะเลี้ยงเชื้อหาเชื้อบริสุทธิ์การป้องกันกำจัดถอนต้นที่เป็นโรคไปทำลายเสีย กำจัดแมลงที่อาจนำเชื้อโรค

2. โรคใบจุดโรคใบจุดของผักตระกูลแตงที่เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย มีเชื้อแบคทีเรียเป็นสาเหตุอยู่ 2 ชนิด

ก. โรคใบจุดเกิดจากแบคทีเรีย (Angular leaf spot, Bacterial spot jor Blight) แตงแคนตาลูป แตงโม เป็นโรคนี้มากกว่าอย่างอื่น ส่วนแตงกวา น้ำเต้า มีความคงทนต่อโรคนี้ต่างกันโรคนี้เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย Pseudomonas lachrymans (E.F. Smith and Bryan) Carsner

ลักษณะอาการของโรคอาการเริ่มแรกจะเป็นเป็นจุดฉ่ำน้ำ ขนาดแผลไม่แน่นอน ในที่ ๆ มีอากาศชื้นอาจพบเชื้อแบคทีเรียดูดออกมาที่แผล เมื่อแผลแห้งจุดของแผลจะเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลและใบจะแห้งร่วงไปในที่สุด อาการของโรคเป็นเฉพาะที่ เช่น ที่กิ่ง ใบ ผล แต่แผลที่ผลมีขนาดเล็กกว่า ถ้าเป็นมาก ๆ ผลจะร่วงการป้องกันกำจัดเนื่องจากเชื้อแบคทีเรียอาศัยอยู่ในเศษซากพืชและอยู่ในเมล็ด การป้องกันจึงควรแช่เมล็ดพันธุ์ด้วยน้ำร้อน ประมาณ 55 องศาเซลเซียส นาน 10 นาที ก่อนปลูก หรือปลูกพืชหมุนเวียน 3 ปี ควรทำลายเศษซากพืชเสียก่อนปลูกพืชและใช้ยาฆ่าแมลงที่อาจนำเชื้อโรคมาสู่ต้นพืช

ข. โรคใบจุด(Bacterial leaf-spot) พืชที่เป็นโรคนี้ได้แก่ แตงกวา ฟักทอง แตงโม น้ำเต้า

ลักษณะอาการของโรคโรคใบจุดนี้มีอาการเหมือนกับชนิดแรกต่างกันพบโรคเฉพาะที่ใบไม่เป็นที่ผลโรคนี้เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย Xanthomonas cucurbitaeการป้องกันกำจัดใช้วิธีการป้องกันกำจัดเหมือนชนิดแรก

โรคที่เกิดจากเชื้อรา

1. โรคราน้ำค้าง(Downy mildew) โรคราน้ำค้างจัดว่าเป็นโรคที่สำคัญของแตงโมทุกพันธุ์รวมทั้งพืชในตระกูลนี้อีกหลายชนิดเช่น แตงกวา แตงร้าน มะระ ฯลฯ ส่วนพวกตำลึง บวบ ฟักทอง ฟักข้าว ไม่ค่อยพบโรคนี้ระบาดโรคนี้เกิดจากเชื้อรา Pseudoperonospora cubensis ซึ่งเป็นเชื้อราที่แพร่ระบาดไปในอากาศ

ลักษณะอาการของโรคใบแตงโมมีแผลสี่เหลี่ยมสีน้ำตาลอ่อนประปรายทั่วใบ ทำให้ใบแห้งและเหี่ยวอาการจะปรากฎบนใบแก่โคนเถาก่อน โรคระบาดรวดเร็วมากจะทำให้เถาแตงเหี่ยวตายหมดทั้งเถาได้ในเวลาที่อากาศชื้น ด้านท้องใบจะมีกระจุกของราสีขาวหม่นขึ้นบนแผลคล้ายผงแป้ง โรคมักจะระบาดรุนแรงและรวดเร็ว เมื่อแตงกำลังให้ผล ทำให้เถาแตงตายไปก่อนที่แตงโมจะสุก

การป้องกันกำจัด

1. คลุกเมล็ดพันธุ์ด้วยเอพรอน 35 อัตราส่วนยา 1-2 ซองต่อเมล็ดพันธุ์ 1 กก.

2. ใช้ยาริตโตมิล เอ็มเซต 72, วามีน, ชนิดใดชนิดหนึ่งฉีดพ่น 5-7 วันต่อครั้ง

2. โรคราแป้งโรคราแป้งจัดว่าเป็นโรคที่ทำความเสียหายมากอีกโรคหนึ่งของแตงโมทุกพันธุ์และพืชในตระกูลนี้เกือบทุกชนิดเป็นโรคนี้ได้ง่ายโรคราแป้งเกิดจากเชื้อรา Oidium sp. ซึ่งสร้างสปอร์สีขาวคล้ายผงแป้งจับเคลือบอยู่บนใบและหลุดปลิวแพร่ระบาดไปในอากาศได้ง่าย

ลักษณะอาการของโรคใบมีราสีขาวจับคล้ายผงแป้งโดยเฉพาะด้านบนใบและตามผล เมื่อเชื้อราเริ่มจับใบใหม่ ๆ มีลักษณะเป็นวงกลมสีขาวซึ่งจะขยายออกไปจนคลุมเต็มผิวใบทำให้ใบแห้งกรอบเป็นสีน้ำตาลอาการใบแห้งจะเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วและทำให้ใบแห้งหมดทั้งเถาได้ เถาแตงโมจะทรุดโทรมเร็ว

การป้องกันกำจัด
1. ควรฉีดพ่นยาป้องกันกำจัดเชื้อรานี้โดยใช้ยากำมะถันผงชนิดละลายน้ำได้ในอัตรา 30-40 กรัม ต่อน้ำ 1 ปี๊บ

2. ใช้ยาคาราเทนหรือมิลเด็กซ์

หมายเหตุอัตราส่วนตามข้างสลากการฉีดพ่นยาดังกล่าวต้องฉีดพ่นในเวลาที่ไม่มีแสงแดดหรืออากาศร้อนจัด และใช้ความเข้มข้นต่ำไว้ก่อนจะไม่ทำให้เกิดอาการใบไหม้ ยาชนิดอื่นไม่ให้ผลดีเท่ายาที่กล่าวมาแล้ว

3. โรคแอนแทรกโนส(Anthracnose)โรคนี้เกิดจากเชื้อรา Colletotrichum lagenarium แตงโมทุกพันธุ์เป็นโรคนี้และจัดว่าเป็นโรคที่ระบาดทั่วไป โรคนี้ไม่ทำให้เนื้อใบเสียแต่ทำให้แตงโม มีรสหวานน้อยลงและมีสีอ่อนกว่าปกติ ยกเว้นแตงแคนตาลูป ซึ่งมีแผลใหญ่และผลเน่าอย่างรวดเร็วและเสียหายมากกว่าแตงพันธุ์อื่น ๆ

ลักษณะอาการของโรคโรคนี้ทำให้เกิดจุดหรือแผลนูนเล็ก ๆ สีน้ำตาบประปรายทั่วไป แผลดังกล่าวนี้เกิดบนผลแตงโม ทำให้ผลแตงโมมีผิวขรุขระ พันธุ์ที่ไม่มีความต้านทาน แผลจะขยายใหญ่ขึ้นและเนื้อเยื่อตรงกลางแผลจะยุบต่ำลงไปจากระดับเดิมเล็กน้อย ตรงกลางแผลมีเชื้อราเป็นหยดเยิ้มสีชมพูอ่อน เรียงเป็นวงกลมซ้อนกันหลายชั้นตามขนาดของแผลที่ขยายใหญ่ขึ้น เช่น แผลบนแตงแคนตาลูป

การป้องกันกำจัดฉีดพ่นยาป้องกันกำจัดเชื้อรา เช่น เบนเลท,เดอโรซาน,ไดโฟลาแทน หรือซินโคโฟล ชนิดใดชนิดหนึ่ง อัตราตามข้างสลากทุก ๆ 5-7 วัน เมื่อเริ่มพบโรคระบาดและเก็บผลที่เป็นโรคทิ้ง เพื่อทำให้มีเชื้อแพร่ระบาดมากขึ้น ยาป้องกันกำจัดเชื้อราเกือบทุกชนิดให้ผลในการป้องกันกำจัดใกล้เคียงกัน การใส่ปุ๋ยอินทรีย์และกากพืชจำนวนมากมีผลทำให้โรคลดน้อยลงได้มาก

4. โรคเหี่ยว(Fusarium wilts)เกิดจากเชื้อรา Fusarium spp. ซึ่งเป็นเชื้อราที่ชอบอาศัยอยู่ในดินที่เป็นทรายมากและเป็นดินกรด ดินที่ปลูกแตงติดต่อกันหลายปีมักจะมีโรคนี้ระบาดมาก แตงโม แตงกวา แตงร้าน แคนตาลูป เป็นโรคนี้ทั่วไปทุกแห่ง พืชอื่น ๆ ในตระกูลเดียวกันนี้มีความต้านทานและคงทนต่อโรคสูง จึงไม่ใครพบโรคนี้ ความเสียหายเกิดขึ้นมากน้อยแล้วแต่จำนวนต้นที่เหี่ยวตาย แต่จัดว่าเป็นโรคที่สำคัญโรคหนึ่งซึ่งเป็นมากในระยะที่แตงกำลังตกผล ซึ่งอาจจะทำให้ต้นเหี่ยวตายไปก่อนที่จะเก็บผล

ลักษณะอาการของโรคใบแก่ที่อยู่ที่โคนเถาแตงจะเริ่มเหลืองและเหี่ยวตายก่อนแล้วลามไปจนถึงปลายเถาบางต้นมีลำต้นแตกช้ำ แตงมักจะเริ่มเหี่ยวจากแขนงใดแขนงหนึ่งก่อน แล้วจะแห้งตายหมดทั้งเถาในเวลาต่อมา

การป้องกันกำจัด

1. ควรปรับดินด้วยปูนขาวประมาณ 100-150 กก. ต่อไร่ และเมื่อจะปลูกซ้ำ ที่ควรจะใส่ปุ๋ยอินทรีย์ให้มากหลังจากการใส่ปูนขาวจะช่วยทำให้โรคนี้ลดน้อยลง ถ้าปุ๋ยอินทรีย์จำพวกปุ๋ยคอกหรือมูลสัตว์หายากก็ควรพิจารณาปลูกพืชตระกูลถั่วแซมหรือสลับแล้วไถกลบต้นถั่วให้เป็นปุ๋ยพืชสดหรือกากพืชลงไปในดิน และไม่ควรปลูกแตงซ้ำที่เกินกว่า 3 ปี
2. ใช้ยาเทอราโซล หรือเทอราคอลซุปเปอร์เอ็กซ์ อัตราส่วนตามข้างสลากรดโคนต้นให้ชุ่ม

หมายเหตุการใส่ปุ๋ยวิทยาศาสตร์มากจะทำให้เป็นโรคนี้มากขึ้น ควรใส่แต่น้อยแต่ใส่หลาย ๆ ครั้ง

5. โรคใบจุดแตงมีโรคใบจุดเกิดจากเชื้อราต่างกันหลายชนิด มีอาการคล้ายคลึงกัน การระบาดของโรคไม่รุนแรงเหมือนโรคอื่น ๆ โรคใบจุดของแตงมีดังต่อไปนี้

5.1 โรคใบจุดของแตงเกิดจากเชื้อออเทอนาเรีย(Alternaria)โรคนี้เกิดจากเชื้อรา Alternaria cucumerina (Ellis and Everhart Elliott)

ลักษณะอาการของโรคจุดแผลจะฉ่ำน้ำ มีสีเหลือง และสีของแผลจะเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาล หรือเทากลาง ๆแผลมีสีดำ เมื่อแผลมีขนาดใหญ่ แผลจะเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลเข้มและพบเชื้อราขึ้นเรียงเป็นวงแหวนกลาง ๆ แผลอาจฉีกขาด ผลของต้นที่เป็นโรคมักจะสุกก่อนกำหนด และอาจพบแผลที่ผลและที่ลำต้น

การป้องกันกำจัดเนื่องจากเชื้อราอาศัยอยู่ในเศษซากพืช การป้องกันกำจัดจึงควรทำดังนี้ ทำลายเศษซากพืชที่เป็นโรค ใช้เมล็ดที่ปราศจากโรค คลุกยาคลุกเมล็ด เช่น ไดเทนเอ็ม 45 ชนิดสีแดงเสียก่อนปลูก ปลูกพืชหมุนเวียน 3 ปี ใช้ยาพวกเดอโรซาน, ไดเท็นเอ็ม45, ไดโฟลาแทน หรือซินโคโฟลฉีดพ่น

5.2 โรคใบจุดเกิดจากเชื้อราเซอคอสปอราโรคนี้เกิดจากเชื้อรา Cercospora citrullina Cook

ลักษณะอาการของโรคจุดของแผลมีขนาดเล็กเป็นรูปกลมหรือเหลี่ยมมีสีน้ำตาล กลาง ๆ จุด มีสีขาวหรือน้ำตาลอ่อนขอบของแผลมีสีม่วง หรือน้ำตาลอ่อน ส่วนมากเกิดด้านใบการป้องกันกำจัดใช้วิธีเดียวกับโรคที่เกิดจากเชื้อออเทอนาเรีย

6. โรคใบแห้ง(Corynespora blight) แตงกวาเป็นโรคได้ง่ายโรคนี้เกิดจากเชื้อรา Corynespora melonia (Cooke) Lindan

ลักษณะอาการของโรคลักษณะของแผลที่ใบจะกลมหรือเหลี่ยมมีสีน้ำตาล กลาง ๆ แผลมีสีเขียวหรือเหลือง เมื่อมีแผลมากและแผลมีขนาดใหญ่ขึ้น ใบจะเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลและแห้งตาย แผลบนกิ่งก้าน มีลักษณะยาวตามส่วนของพืช ผลที่ถูกเชื้อเข้าทำลายมักจะเป็นผลที่แก่และผลที่มีสีเหลือง ใบหรือผลอ่อนที่มีสีเขียวเชื้อราชนิดนี้จะไม่เข้าทำลาย

การป้องกันกำจัด
1. ทำลายเศษซากพืชที่เป็นโรคและเศษซากพืชหลังเก็บเกี่ยว

2. ใช้ยาเบนเลท ไดเทนเอ็ม 45 หรือ ไดโฟลาแทน ชนิดใดชนิดหนึ่งในการป้องกันกำจัดแต่จากการทดลองพบว่ายาเบนเลทใช้ได้ผลดี

7. โรคดอกเน่า(Choanephora wet-rot) พืชที่เป็นโรคนี้ได้แก่ น้ำเต้า ฟักทอง และพืชอื่น ๆโรคนี้เกิดจากเชื้อรา Choanephora cucurbitarum

ลักษณะอาการของโรคบริเวณที่เป็นโรคจะเป็นจุดสีดำขนาดเท่าหัวเข็มหมุด ฉ่ำน้ำและเน่าเละมักเป็นโรคบริเวณยอดอ่อน ๆ และยอดที่กำลังมีดอกโดยยอดจะมีสีซีดกว่ายอดปกติ ต่อมายอดและผลอ่อนจะแห้ง ส่วนมากจะพบโรคนี้ในเวลาที่มีฝนตากชุกและมีน้ำค้างหรือหมอกลงจัด

การป้องกันกำจัดใช้ยาซาพรอล หรือไดโฟลาแทน อัตราส่วนตามข้างสลาก ฉีดพ่นทุก ๆ 5-7 วัน

8. โรคผลเน่าโรคผลเน่าที่พบมากเกิดจากเชื้อรา 2 ชนิด และเป็นมากกับแตงโมและแตงกวา

8.1 โรคผลเน่าเกิดจากเชื้อพิเทียม(Pythium Fruit rot)เกิดจากเชื้อรา Pythium spp.

ลักษณะอาการของโรคจะพบโรคนี้ทั้งที่ผลและที่ราก อาการที่ผลจะเน่าและมักพบเส้นใยสีขาวของเชื้อราปกคลุมอยู่ที่ผิวของผล ถ้าเกิดที่รากจะทำให้รากเน่า การปัองกันกำจัดใช้ยาริดโดมิล เอ็มแซด 72 หรือไดโฟลาแทนหรือซาพรอล อัตราส่วนตามข้างสลาก ฉีดพ่นทุก ๆ 5-7 วัน

8.2 โรคผลเน่าเกิดจากเชื้อดิพโพเดีย(Diplodia fruit rot) แตงโมเป็นโรคนี้ได้มากที่สุด นอกจากนี้มีแตงกวา และแคนตาลูปเกิดจากเชื้อรา (Diplodia gossypina coke)

ลักษณะอาการของโรคเมื่อกดดูบริเวณขั้วของแตงโมที่เป็นโรคจะบุ๋ม เชื้อราจะเข้าบริเวณขั้วก่อนเนื้อเยื่อที่ติดกับขั้วจะเน่าและฉ่ำน้ำ อาการเน่าเกิดขึ้นเร็วมาก เมื่อเป็นมาก ๆ ผลแตงจะมีสีดำ ถ้าอากาศชื้น ๆ จะพบเชื้อราสีเทา คลุมอยู่ที่ผล ถ้าพบเป็นโรคในผลที่ยังอ่อนเชื้อราจะเข้ามาบริเวณปลายผล มีอาการเหมือนบริเวณที่ขั้วของผลแตงโมที่ถูกเชื้อชนิดนี้เข้าทำลาย โดยมีสีอ่อนกว่าบริเวณที่ไม่ถูกเชื้อเข้าทำลาย เมื่อแผลมีขนาดใหญ่สีของแผลจะเข้ม พบเชื้อราบริเวณผิวแตงเห็นได้ชัดเจน ต่อมาผิวแตงจะแห้ง เชื้อราชนิดนี้ทำให้เกิดอาการผลเน่าได้เช่นเดียวกับเชื้อราชนิดแรกที่กล่าวมาแล้วการป้องกันกำจัด ฉีดพ่นยาป้องกันกำจัดเชื้อรา

9. โรครากปมการปลูกแตงโมในที่บางแห่งมีปัญหาโรครากปมระบาดมาก โรคนี้ไม่ทำให้เถาแตงโมตายแต่ก็ทำให้แตงแคระแกรนไม่ใคร่เจริญเติบโต ทำให้ผลผลิตตกต่ำ เกิดจากไส้เดือนฝอยชนิดหนึ่ง Meloidogyne spp. ซึ่งตัวเมียจะไชเข้าไปอาศัยอยู่ในราก ทำให้รากบวมโตเป็นปมและแย่งอาหารจากราก

ลักษณะอาการของโรคยอดแตงแสดงอาการชูตั้งชันและไม่เจริญยืดยาวออกไป ในเวลากลางวันที่มีอากาศร้อน เถาแตงจะแสดงอาการเหี่ยวและฟื้นเป็นปกติในเวลากลางคืนอีก ถ้าถอนต้นแตงตรวจดูจะพบรากบวมเป็นปมขนาดต่าง ๆ กัน ไม่มีรากฝอยซึ่งเป็นสาเหตุให้การดูดอาหารและน้ำที่รากไม่เป็นปกติเกิดการอุดตันขึ้นเพราะเชื้อโรคเข้าไปอาศัยอยู่และไปกระตุ้นให้เซลส์ของรากโตและมีระบบเนื้อเยื่อรากผิดปกติไป

การป้องกันกำจัด

1. ใช้ยาฟูราดาน อัตรา 3 กรัม รองก้นหลุมเมื่อปลูก

2. ควรใช้ปุ๋ยอินทรีย์หรือปุ๋ยคอกและกากพืชเพื่อปรับปรุงดินจะช่วยลดปริมาณการเป็นโรคลง โดยเฉพาะการปลูกในดินร่วนปนทราย

3. ถอนต้นพืชที่เป็นโรคทิ้งเพื่อกำจัดไข่ตัวเมียที่จะแพร่ระบาดในแปลง

หมายเหตุในดินเหนียวและดินที่มีอินทรีย์วัตถุมาก ๆ ไม่ค่อยเป็นโรคนี้

10. โรคยอดหงิกใบด่างโรคยอดหงิกใบด่างของแตงโมและพืชอื่น ๆ เกิดจากเชื้อวิสาซึ่งมีศัตรูจำพวกปากดูดเป็นตัวนำเชื้อโรคให้แพร่ระบาดติดต่อกัน จัดว่าเป็นโรคที่สำคัญอีกโรคหนึ่ง ทำความเสียหายมากเพราะจะทำให้ต้นที่เป็นโรคไม่ผลิดอกออกผล หรือมีผลเล็กผิดปกติ

ลักษณะอาการของโรคพืชจะแสดงอาการใบมีสีเขียวและเหลืองด่างลายประปรายทั่วใบและเนื้อใบหยักเป็นคลื่น ใบเล็กลง ยอดตั้งชันและชงักการเจริญเติบโต ยอดหก ไม่ผลิดอกออกผลต่อไป

สาเหตุของโรคโรคนี้เกิดจากเชื้อวิสาที่มีศัตรูจำพวกปากดูดเช่น แมลงหวี่ขาว เพลี้ยไฟและเพลี้ยอ่อนเป็นพาหะนำโรคจากต้นที่เป็นโรคติดต่อไปยังต้นดีได้ง่าย เชื้อวิสาของแตงโมมีหลายชนิดซึ่งทำให้เกิดอาการใกล้เคียงกัน

การป้องกันกำจัดเนื่องจากมีศัตรูพืชเป็นตัวนำโรคจึงต้องป้องกันมิให้มีศัตรูดังกล่าวระบาดโดยการฉีดพ่นยาฆ่าแมลงประเภทดูดซึม เช่น แลนเนท และเซวิน กำจัดพวกเพลี้ยไฟและเพลี้ยอ่อน และถอนทำลายต้นที่แสดงอาการเป็นโรคออกไปจากไร่ จะช่วยลดโรคนี้หรือป้องกันโรคนี้ได้

9. แมลงได้แก่ เต่าแตง เพลี้ยไฟแตงโม แมลงวันแตง แมลงวันทอง หนอนกระทู้ หนอนผีเสื้อเจาะผลแตงโมป้องกันกำจัดโดยการฉีดพ่น เซฟวิน ไซเปอร์เมทริน อะบาเม็กติน คาร์โบซัลแฟนตัวใดตัวหนึ่งตามการระบาดของแมลงศัตรู

By สัจจะ ประสงค์ทรัพย์ (Satja Prasongsap)
Professional Research Scientist
Horticulture Research Institute
E-mail : herbdoa@gmail.com

The post แตงโม appeared first on ฐานข้อมูลพันธุกรรมพืชสวน.